Familie

Familie

Veel Amsterdamse families lieten zich vereeuwigen door Merkelbach

Bekijk foto's
Mode

Mode

De mode en de modellen door de lens van Merkelbach

Bekijk foto's
Theater

Theater

Acteurs, dansers en andere performers uit het illustere Amsterdamse theaterleven

Bekijk foto's
Beroemd

Beroemd

Van de statige koningin Wilhelmina tot de wulpse Mata Hari

Bekijk foto's
Reclame

Reclame

Reclamebeelden uit begin 20ste eeuw voor o.a. Philips, C&A en Boldoot

Bekijk foto's
Bekijk direct de hele collectie

Over de collectie

Ooggetuige

Jessica Voeten

"Ze was 25 en besefte dat het leven meer inhield dan alsmaar trainen en optreden."

,,Danseressen zoals jij zijn er op ons tooneel niet in overvloed." Reinout en Ingrid Heering hebben de brief erbij gehaald die de dichter Maurits Uyldert, redacteur letteren en toneel van het Algemeen Handelsblad, op 18 mei 1938 schreef aan Rita Nauta. Dat ze stopte met dansen, verdroot hem zeer. Maar haar besluit stond vast. ,,Je bent toch een méisje!", had iemand bij de roeivereniging De Hoop in Amsterdam Rita voorgehouden. Ze was 25 en besefte dat het leven meer inhield dan alsmaar trainen en optreden. Ze wilde een gezin stichten. Een jaar later ontmoette ze Gerrit Jan Heering, architect. Ze trouwden op 8 oktober 1940 en kregen twee kinderen. Behalve incidentele theaterbezoeken verdween de dans uit haar bestaan, maar de herinnering eraan bepaald niet. Dat bleek toen haar schoondochter en zoon haar onlangs op redeenportret ontdekten. Tot dan toe wisten ze niet zoveel. Alleen dat Rita jong was gaan dansen, ook in Engeland les had genomen en eens voor koningin Wilhelmina zou hebben opgetreden.
Maria Tine 'Rita' Heering-Nauta, het vrolijke meisje bovenaan rechts met de lange donkere pijpekrullen en de bloemenslinger in haar rechterhand, wordt in augustus 2013 honderd. De circa dertig foto's op de site tonen haar ontwikkeling van 11-jarige dilletante tot professioneel danseres bij choreografe Yvonne Georgi. Ze heeft ze inmiddels allemaal toegelicht met namen, rollen, titels en – waar nodig – voorzien van gedecideerd commentaar. Rita had nog geen jaar les toen bovenstaande foto werd gemaakt, ter promotie: de zes meisjes in tutu uit de 'Operatic-Class' van dansintituut James Meyer fils gingen de dans Seringen uitvoeren op een liefdadigheidsmatinee in de Stadsschouwburg op 10 mei 1925. Zo'n sessie bij Jacob Merkelbach duurde lang, vertelde ze, omdat hij eindeloos bezig was met de belichting. Dan kwamen er toch nog wel eens ,,verkeerde handen" op de foto, of ,,een slechte houding".

Het album dat Rita's moeder bijhield eindigt in 1938. Met een indrukwekkende lijst van aanstaande engagementen, een mogelijke tournee naar Amerika, weer een recital voor de koningin en een douceurtje in het verschiet, had Yvonne Georgi in twee lange brieven geprobeerd haar soliste op andere gedachten te brengen. Tevergeefs.

Een van de medeleerlingen van Rita Nauta op de foto is geïdentificeerd door Mea Flothuis, die in het meisje met het korte haar vooraan haar moeder herkende: Helena 'Lenie' Sternheim. Ze danste later bij Yvonne Georgi en na de bevrijding bij Sonia Gaskell.

 

Dit artikel verscheen eerder in korte versie in NRC Handelsblad. Copyright Jessica Voeten/NRC Handelsblad